مقالات
اگر لنز داخل چشم پاره شد چه کنیم؟ علائم و اقدامات ضروری
اگر لنز داخل چشم پاره شد، بلافاصله استفاده از آن را متوقف کنید، چشم را نمالید و با دست های تمیز برای خارج کردن آرام لنز اقدام کنید. اگر تکه ای از لنز باقی مانده، می توانید از سرم شستشوی استریل مخصوص چشم یا قطره مرطوب کننده مناسب چشم استفاده کنید و چند بار آرام پلک بزنید. اما اگر تکه لنز چشم پیدا نمی شود، خارج کردن آن دشوار است یا درد، قرمزی، تاری دید و حساسیت به نور دارید، باید هرچه سریع تر توسط چشم پزشک معاینه شوید.
پاره شدن لنز چشم همیشه به معنی آسیب جدی به چشم نیست. با این حال، لبه آسیب دیده لنز می تواند سطح قرنیه را خراش بدهد و تلاش اشتباه برای بیرون آوردن تکه های آن هم ممکن است ناراحتی را بیشتر کند.
فرقی نمی کند از لنز رنگی برای تغییر ظاهر چشم استفاده می کنید یا لنز طبی و طبی رنگی برای اصلاح دید دارید. اگر لنز نرم تماسی داخل چشم آسیب دیده، اولویت با سلامت چشم است، نه حفظ لنز یا ادامه استفاده از آن.
در ادامه، مرحله به مرحله بررسی می کنیم که چه کارهایی ایمن تر هستند، چطور متوجه باقی ماندن تکه لنز شوید و چه علائمی را نباید نادیده بگیرید.
اگر لنز چشم داخل چشم پاره شد، اولین کار چیست؟
فرض کنید چند ساعت است لنز دارید و ناگهان احساس می کنید چیزی داخل چشمتان گیر کرده. پلک می زنید، اما احساس خراش یا سوزش برطرف نمی شود. ممکن است لنز چشم خشک شده باشد، جابه جا شده باشد یا قسمتی از لبه آن آسیب دیده باشد.
در چنین شرایطی، اولین اشتباه این است که مرتب چشم را بمالید یا بخواهید با ناخن لنز را پیدا کنید.
برای شروع این مراحل را دنبال کنید:
۱. استفاده از لنز چشم را متوقف کنید
اگر احتمال می دهید لنز پاره شده، به امید بهتر شدن وضعیت با آن به فعالیت ادامه ندهید. حتی یک پارگی کوچک ممکن است باعث شود لبه لنز به سطح چشم برخورد کند.
اگر مشغول رانندگی هستید، در محل امن توقف کنید. اگر در حال آرایش هستید، کار را کنار بگذارید و پیش از دست زدن به چشم، دست هایتان را تمیز کنید.
۲. چشم را نمالید و فشار ندهید
وقتی چیزی روی سطح چشم اذیتتان میکند، مالیدن چشم یک واکنش طبیعی است. اما در صورت پارگی لنز چشم، این کار میتواند تکه آسیب دیده را روی قرنیه حرکت دهد و احتمال خراش را افزایش دهد.
چند بار پلک زدن آرام اشکالی ندارد، ولی فشار دادن پلک یا ماساژ محکم چشم را کنار بگذارید.
۳. دست هایتان را کاملا بشویید
قبل از تماس با چشم، دست ها را با آب و صابون بشویید و با دستمال تمیز بدون پرز خشک کنید.
اگر ناخن بلند دارید، مراقب باشید با سطح چشم تماس پیدا نکند. برای برداشتن لنز نرم باید از قسمت نرم نوک انگشت استفاده شود، نه نوک ناخن.
۴. وضعیت چشم را بررسی کنید
جلوی آینه و در نور کافی قرار بگیرید. اگر درد شدید یا تغییر دید ندارید، نگاه کنید آیا لنز هنوز روی چشم است یا بخشی از آن زیر پلک جابه جا شده.
اگر لنز چشم واضح دیده می شود و آزادانه حرکت می کند، ممکن است بتوانید آن را با روش معمول و بدون فشار خارج کنید. اگر لنز گیر کرده یا حرکت دادن آن دردناک است، تلاش را متوقف کنید.
۵. در صورت نیاز، از مرطوب کننده مناسب چشم استفاده کنید
برای لنز نرم جابه جا شده یا تکه های سطحی آن، قطره روان کننده چشمی سازگار با لنز یا سرم شستشوی استریل مخصوص چشم می تواند به حرکت راحت تر تکه ها کمک کند.
مایع ضدعفونی و نگهداری لنز را به جای قطره چشم استفاده نکنید. به خصوص محلول های حاوی پراکسید هیدروژن نباید بدون طی شدن فرایند خنثی سازی وارد چشم شوند.
۶. اگر تکه لنز خارج نشد، کمک تخصصی بگیرید
اگر تکه ای را نمی بینید، نمی توانید آن را بدون فشار بردارید یا مطمئن نیستید لنز چشم کامل خارج شده، دستکاری مکرر چشم را ادامه ندهید. برای معاینه در همان روز با چشم پزشک یا مرکز چشم پزشکی تماس بگیرید.
اگر درد شدید، کاهش دید یا قرمزی قابل توجه وجود دارد، مراجعه فوری ضروری است.
از کجا بفهمیم لنز داخل چشم پاره شده است؟
همیشه نمی توان پارگی لنز را همان لحظه تشخیص داد. بعضی پارگی ها واضح هستند؛ مثلا بخشی از لنز جدا می شود یا لبه آن شکل نامنظم پیدا می کند. اما گاهی پارگی آن قدر کوچک است که تا زمان خارج کردن لنز متوجه آن نمی شوید.
از طرفی، علائمی مثل سوزش یا احساس جسم خارجی فقط مخصوص پارگی نیستند. خشکی چشم، جابه جایی لنز، وجود مژه یا ذرات ریز و حتی خراش قرنیه هم می توانند احساس مشابهی ایجاد کنند.
علائمی که ممکن است با پارگی لنز همراه باشند
احساس خراش هنگام پلک زدن: ممکن است با هر بار بسته شدن پلک، احساس کنید چیزی به سطح چشم برخورد می کند.
سوزش یا ناراحتی ناگهانی: اگر تا چند دقیقه قبل لنز راحت بوده و ناگهان ناراحتی شروع شده، وضعیت لنز باید بررسی شود.
اشک ریزش غیرعادی: چشم ممکن است در واکنش به تحریک سطح خود اشک بیشتری تولید کند.
تاری یا تغییر کیفیت دید: تغییر موقعیت لنز، جمع شدن آن زیر پلک یا آسیب دیدن سطح قرنیه می تواند بر دید تاثیر بگذارد.
احساس جابه جایی غیرعادی لنز: ممکن است هنگام پلک زدن حس کنید لنز مثل قبل روی چشم قرار ندارد.
قرمزی و حساسیت به نور: این علائم می توانند نشانه تحریک یا آسیب مهم تری باشند و نباید صرفا به پارگی ساده نسبت داده شوند.
برای تصمیم اولیه، تفاوت وضعیت ها را در جدول زیر ببینید:
| وضعیت | اقدام مناسب |
|---|---|
| پارگی لنز دیده شده اما چشم درد ندارد | خارج کردن آرام لنز، بررسی کامل بودن آن و استفاده نکردن دوباره |
| احساس جسم خارجی پس از خارج کردن لنز | خودداری از دستکاری و مراجعه برای بررسی اگر ادامه دارد |
| احتمال باقی ماندن تکه لنز | بررسی تخصصی در همان روز اگر تکه به راحتی خارج نمی شود |
| درد قابل توجه یا حساسیت به نور | مراجعه فوری به چشم پزشک |
| تاری یا کاهش ناگهانی دید | ارزیابی فوری چشم پزشکی |
| قرمزی شدید یا ترشح غیرعادی | خارج کردن لنز در صورت امکان بدون فشار و مراجعه فوری |
نکته مهم این است که نبودن درد به تنهایی ثابت نمی کند هیچ تکه ای در چشم باقی نمانده است. اگر بعد از خارج کردن لنز متوجه شدید قسمتی از آن کم است، موضوع باید بررسی شود؛ حتی اگر فعلا ناراحتی زیادی ندارید.
چطور لنز پاره شده را از چشم خارج کنیم؟
روش خارج کردن لنز به این بستگی دارد که لنز فقط از لبه آسیب دیده یا به چند تکه تقسیم شده است.
اگر لنز نرم هنوز تقریبا یک تکه است، روی چشم آزادانه حرکت می کند و درد یا علامت هشدار ندارید، معمولا می توانید با احتیاط از روش استاندارد برداشتن لنز نرم استفاده کنید.
اما اگر لنز به چشم چسبیده، چند تکه شده یا با هر تماس درد ایجاد می شود، ادامه تلاش خانگی انتخاب مناسبی نیست.
اگر لنز هنوز یک تکه است
ابتدا دست ها را بشویید و خشک کنید. در نور مناسب به بالا نگاه کنید و پلک پایین را کمی کنار بزنید.
اگر لنز نرم به راحتی حرکت می کند، با قسمت نرم انگشت اشاره آن را آرام به سمت سفیدی چشم هدایت کنید و سپس با قسمت نرم انگشت شست و اشاره بردارید.
قرار نیست لنز را با فشار از روی قرنیه جدا کنید یا لبه پاره شده آن را بکشید.
اگر انجام این حرکت دشوار است، متوقف شوید. لازم نیست حتما خودتان لنز را بیرون بیاورید.
برای آشنایی با روش معمول برداشتن لنز سالم، مقاله آموزش در آوردن لنز از چشم همراه با ویدیو را در روشالنز ببینید. توجه داشته باشید که این آموزش جایگزین معاینه در شرایط پارگی همراه با درد یا گیر کردن لنز نیست.
اگر لنز به چند تکه تقسیم شده است
وقتی لنز چند تکه می شود، مهم ترین مسئله این است که هیچ قطعه ای با فشار روی سطح چشم کشیده نشود.
اگر درد شدید یا تغییر بینایی ندارید، می توانید از سرم شستشوی استریل مخصوص چشم یا قطره روان کننده مناسب استفاده کنید و چند بار آرام پلک بزنید. این کار ممکن است به حرکت تکه های آزاد کمک کند.
اگر قطعه بزرگی کاملا قابل مشاهده و آزاد است، می توان آن را بسیار آرام با قسمت نرم انگشت تمیز به سفیدی چشم هدایت کرد و بدون فشار برداشت.
اما اگر تکه ای کوچک، نامشخص، چسبیده یا زیر پلک قرار گرفته، با ناخن، موچین، گوش پاک کن یا ابزار دیگری دنبال آن نگردید.
در این شرایط، بررسی توسط متخصص ایمن تر است.
اگر تکه ای از لنز داخل چشم باقی مانده باشد چه کنیم؟
یکی از نگران کننده ترین اتفاق ها این است که لنز را بیرون بیاورید و تازه متوجه شوید قسمتی از آن وجود ندارد.
اول لنز خارج شده را روی سطحی تمیز بررسی کنید. آیا لبه آن کامل است؟ آیا پارگی یا جای خالی مشخصی دیده می شود؟ آیا تکه جدا شده در دست، جالنزی یا اطراف شما افتاده است؟
اگر قسمتی کم است و احتمال می دهید هنوز داخل چشم باشد، بدون عجله وضعیت را بررسی کنید.
آیا تکه لنز چشم ممکن است زیر پلک بماند؟
بله. قطعات لنز نرم ممکن است زیر پلک بالا یا پایین قرار بگیرند و به همین دلیل در نگاه معمولی به آینه دیده نشوند.
اما یک نگرانی رایج وجود دارد که باید همین جا برطرف شود: لنز تماسی نمی تواند به پشت کره چشم برود.
ساختار ملتحمه، یعنی بافتی که سطح داخلی پلک و سفیدی چشم را می پوشاند، مانع حرکت لنز به پشت کره چشم می شود.
پس اگر تکه لنز چشم را پیدا نمی کنید، قرار نیست تصور کنید داخل سر یا پشت چشم حرکت کرده است. با این حال، ممکن است زیر پلک باقی مانده باشد و خارج کردن آن به معاینه نیاز داشته باشد.
اگر تکه لنز چشم پیدا نمی شود
اگر بعد از شستشوی ملایم با محلول استریل چشمی و پلک زدن آرام، تکه لنز پیدا یا خارج نشد، تلاش را ادامه ندهید.
از برگرداندن پلک با وسایل خانگی، فشار دادن چشم و جستجوی مکرر با انگشت خودداری کنید.
چشم پزشک می تواند با تجهیزات معاینه، سطح چشم و زیر پلک را بررسی کند و اگر تکه ای باقی مانده، آن را خارج کند.
حتی اگر احتمال می دهید قطعه لنز از چشم افتاده است، ولی همچنان احساس جسم خارجی دارید، بهتر است چشم معاینه شود.
آیا تکه لنز چشم خود به خود بیرون می آید؟
گاهی تکه های کوچک و آزاد لنز نرم با اشک، پلک زدن یا شستشوی مناسب چشمی جابه جا می شوند و ممکن است خارج شوند.
ولی این اتفاق تضمینی نیست.
اگر قطعه ای از لنز کم است و مطمئن نیستید خارج شده، نباید فقط منتظر بمانید. مراجعه در همان روز برای بررسی باقی ماندن قطعه، تصمیم محتاطانه تری است.
آیا پاره شدن لنز به قرنیه آسیب می زند؟
پارگی لنز لزوما باعث آسیب جدی نمی شود، اما می تواند احتمال خراش سطح قرنیه را افزایش دهد.
قرنیه همان بخش شفاف جلوی چشم است که روی قسمت رنگی چشم قرار دارد. وقتی لبه لنز آسیب دیده یا تکه آن به سطح چشم برخورد می کند، ممکن است خراش سطحی ایجاد شود.
این وضعیت را خراش قرنیه می نامند.
علائم احتمالی خراش قرنیه
ممکن است بعد از خارج کردن لنز همچنان احساس کنید چیزی داخل چشم مانده است. درد هنگام پلک زدن، اشک ریزش، قرمزی، حساسیت به نور یا تاری دید هم می توانند وجود داشته باشند.
اما از روی این علائم به تنهایی نمی توان خراش قرنیه را تشخیص داد.
گاهی چشم فقط تحریک شده یا خشک است. گاهی هم مشکل نیازمند درمان تخصصی است.
چرا باقی ماندن علائم مهم است؟
افرادی که از لنز تماسی استفاده می کنند، در صورت آسیب سطح چشم ممکن است در معرض عفونت های جدی قرنیه نیز قرار بگیرند.
یکی از عوارض مهم، کراتیت یا التهاب قرنیه است که در بعضی موارد منشا عفونی دارد.
این موضوع به معنی آن نیست که هر لنز پاره شده عفونت ایجاد می کند. با این حال، درد رو به افزایش، قرمزی، حساسیت به نور و تغییر دید علائمی هستند که باید جدی گرفته شوند.
پزشک در صورت نیاز با دستگاه معاینه مخصوص و رنگ تشخیصی، سطح قرنیه را بررسی می کند تا مشخص شود خراش، التهاب یا جسم خارجی وجود دارد یا نه.
از قطره آنتی بیوتیک، کورتون یا قطره بی حس کننده بدون تجویز پزشک استفاده نکنید. انتخاب درمان به نتیجه معاینه بستگی دارد.
چه زمانی بعد از پارگی لنز باید به چشم پزشک مراجعه کنیم؟
برای تصمیم گیری، لازم نیست منتظر شدید شدن تمام علائم بمانید.
اگر لنز پاره شده و تکه آن خارج نمی شود، بهتر است همان روز معاینه شوید. اگر علائم هشدار دارید، ارزیابی باید فوری باشد.
موارد زیر اهمیت ویژه دارند:
- درد شدید یا درد رو به افزایش: مخصوصا وقتی پس از خارج کردن لنز هم ادامه پیدا می کند.
- تاری یا کاهش دید: حتی اگر فکر می کنید علت آن صرفا نبودن لنز طبی است، تغییر غیرعادی دید باید بررسی شود.
- حساسیت غیرمعمول به نور: به خصوص همراه با درد یا اشک ریزش.
- قرمزی شدید یا بیشتر شدن قرمزی: مخصوصا وقتی فقط یک چشم درگیر است.
- ترشح غیرعادی یا تورم چشم: ممکن است نشانه التهاب یا عفونت باشد.
- باقی ماندن احساس جسم خارجی: به ویژه وقتی قسمتی از لنز کم شده یا پیدا نمی شود.
- ناتوانی در خارج کردن لنز: اگر لنز گیر کرده، با فشار بیشتر تلاش نکنید.
اگر لنز سخت نفوذپذیر به گاز داخل چشم شکسته باشد، وضعیت با پارگی یک لنز نرم متفاوت است و باید فورا از متخصص کمک بگیرید.
در صورت کاهش ناگهانی دید یا درد شدید، مراجعه به اورژانس چشم پزشکی را عقب نیندازید.
چرا لنز چشم پاره می شود؟
گاهی تصور می شود اگر لنز پاره شد، حتما کیفیت آن پایین بوده است. این نتیجه گیری همیشه درست نیست.
لنزهای تماسی نرم از مواد انعطاف پذیر ساخته می شوند، اما در برابر کشش، برخورد ناخن یا نگهداری نامناسب آسیب ناپذیر نیستند.
در بعضی شرایط ممکن است حتی یک لنز تازه هم هنگام استفاده نادرست آسیب ببیند.
۱. تماس ناخن با لبه لنز
یکی از علت های شناخته شده پارگی، گرفتن لنز با ناخن به جای قسمت نرم انگشت است.
این اتفاق به خصوص موقع خارج کردن لنز از جالنزی یا برداشتن عجولانه آن از چشم رخ می دهد.
اگر ناخن بلند دارید، بهتر است روش صحیح گرفتن لنز را با متخصص تمرین کنید.
۲. خشک شدن لنز چشم
خشک شدن لنز چشم می تواند احتمال آسیب دیدن آن هنگام دستکاری را بیشتر کند.
برای مثال، اگر لنز قابل استفاده مجدد در جالنزی با محلول ناکافی نگهداری شود، ممکن است بخشی از آن خشک شود یا به دیواره محفظه بچسبد.
کشیدن لنز خشک و چسبیده ممکن است باعث پارگی شود.
خشکی هنگام استفاده نیز میتواند برداشتن لنز را دشوارتر کند. البته هر احساس خشکی به معنی خرابی لنز نیست.
در مقاله چرا لنز چشم خشک می شود و چطور می توان علت آن را پیدا کرد؟ عوامل مختلف خشکی و ناراحتی لنز را جداگانه بررسی کرده ایم.
۳. باز کردن لنز تاخورده با فشار
گاهی لنز داخل جالنزی روی خودش تا می شود و دو قسمت آن به هم می چسبند.
اگر برای باز کردن آن دو لبه را با ناخن بکشید، ممکن است لنز آسیب ببیند.
برای لنز سالم و قابل استفاده مجدد، طبق دستور سازنده می توانید از محلول مناسب برای مرطوب کردن و باز شدن آرام آن استفاده کنید.
اگر لبه لنز آسیب دیده یا درباره سالم بودن آن شک دارید، از قرار دادن آن داخل چشم خودداری کنید.
۴. گیر کردن لنز در در جالنزی
اگر لنز کامل در محفظه قرار نگیرد و بخشی از آن بین در و بدنه جالنزی بماند، ممکن است هنگام بستن در آسیب ببیند.
قبل از بستن جالنزی مطمئن شوید لنز کاملا داخل محلول و محفظه قرار گرفته است.
۵. استفاده برخلاف دوره تعویض
استفاده از لنز چشم بعد از موعد تعویض توصیه شده، کار درستی نیست. علاوه بر احتمال تغییر ویژگی های لنز، مشکلات بهداشتی و ناراحتی چشم هم اهمیت دارند.
البته نمی توان ادعا کرد هر لنزی که دیرتر تعویض شده حتما پاره می شود.
دوره تعویض را از مشخصات محصول و دستور متخصص بررسی کنید. مدت مجاز تعویض لنز با تعداد ساعت مجاز استفاده در هر روز تفاوت دارد.
۶. فشار و دستکاری نادرست هنگام خارج کردن
گاهی لنز به دلیل خشکی یا قرارگیری نامناسب به راحتی حرکت نمی کند و فرد تلاش می کند آن را با فشار بیشتری بردارد.
این کار هم ممکن است به لنز آسیب بزند و هم سطح چشم را تحریک کند.
وقتی لنز حرکت نمی کند، راه حل افزایش فشار نیست. باید علت مشخص شود.
آیا لنز رنگی، لنز طبی و لنز طبی رنگی به یک اندازه احتمال پارگی دارند؟
نمی توان تنها بر اساس لنز رنگی بودن یا لنز نمره دار بودن ، احتمال پارگی آن را مشخص کرد.
ویژگی هایی مانند جنس، طراحی، ضخامت، شرایط نگهداری، نحوه استفاده و تناسب لنز با چشم در این موضوع اهمیت دارند.
پارگی لنز رنگی
لنزهای رنگی نرم نیز ممکن است بر اثر تماس ناخن، تاخوردگی یا دستکاری نادرست آسیب ببینند.
وجود رنگ روی لنز به معنی محافظت از آن در برابر پارگی نیست. از طرفی، هر لنز رنگی هم ذاتا آسیب پذیرتر از لنز بی رنگ نیست.
اگر لنز رنگی پاره شده، حتی اگر طرح رنگ و ظاهر آن همچنان سالم به نظر برسد، دوباره از آن استفاده نکنید.
پارگی لنز طبی
در لنز طبی، علاوه بر ناراحتی، تغییر در کیفیت دید ممکن است زودتر جلب توجه کند.
اما تاری دید به تنهایی نشانه پارگی نیست. جابه جایی لنز، خشکی چشم و مشکلات دیگر نیز ممکن است دید را تغییر دهند.
اگر لنز طبی پاره شده، آن را با لنز سالم جایگزین نکنید تا زمانی که مطمئن شوید چشم آسیب ندیده و استفاده مجدد از لنز از نظر متخصص مناسب است.
پارگی لنز طبی رنگی
لنز طبی رنگی هم برای تغییر ظاهر و هم برای اصلاح دید استفاده می شود. اما از نظر مراقبت، همچنان یک لنز تماسی است.
اگر این لنز آسیب ببیند، همان اصول ایمنی اهمیت دارند: توقف استفاده، خارج کردن ایمن در صورت امکان و بررسی علائم هشدار.
بنابراین رنگی یا نمره دار بودن لنز نباید باعث شود علائم غیرعادی چشم را کم اهمیت بدانید.
بعد از خارج کردن لنز پاره شده چه کارهایی انجام دهیم؟
فرض کنیم لنز را از چشم بیرون آورده اید. حالا دو موضوع باید بررسی شود: آیا تمام لنز خارج شده و آیا چشم دچار آسیب یا تحریک شده است؟
لنز چشم خارج شده را بررسی کنید
لنز چشم را در نور کافی نگاه کنید. اگر بخشی از آن جدا شده، سعی کنید مشخص کنید آن قسمت پیدا شده یا احتمال باقی ماندن آن داخل چشم وجود دارد.
اگر چشم پزشک باید شما را معاینه کند، قطعات لنز خارج شده را در صورت امکان در ظرف تمیز و مناسب همراه داشته باشید تا به بررسی کمک کند.
لنز آسیب دیده دیگر قابل استفاده نیست، حتی اگر تازه خریداری شده باشد.
به چشم فرصت بررسی و استراحت بدهید
بلافاصله لنز رنگی یا لنز طبی جدیدی داخل همان چشم قرار ندهید.
اگر ناراحتی، درد، قرمزی یا تاری دید وجود دارد، تا زمان بررسی و اجازه متخصص از لنز استفاده نکنید.
اگر لنز نمره دار دارید، عینک جایگزین با نسخه مناسب می تواند کمک کند بدون نیاز به استفاده فوری از لنز، کارهای روزمره ضروری خود را انجام دهید.
علائم بعد از برداشتن لنز را نادیده نگیرید
ممکن است لنز به طور کامل خارج شده باشد اما چشم همچنان احساس سوزش یا خراش داشته باشد.
این احساس می تواند به تحریک سطح چشم مربوط باشد، ولی از روی آن نمی شود سالم بودن قرنیه را تایید کرد.
اگر احساس جسم خارجی ادامه دارد یا با درد، قرمزی و حساسیت به نور همراه است، معاینه لازم است.
چه زمانی می توان دوباره لنز گذاشت؟
زمان مشخص و یکسانی برای همه افراد وجود ندارد.
اگر آسیب یا التهاب وجود داشته باشد، زمان بازگشت به استفاده از لنز را متخصص با توجه به وضعیت چشم تعیین می کند.
حتی اگر ناراحتی زودتر برطرف شد، این موضوع به تنهایی مجوز استفاده مجدد در شرایطی که احتمال خراش یا عفونت وجود دارد نیست.
چطور از پاره شدن دوباره لنز جلوگیری کنیم؟
بهترین زمان پیشگیری، قبل از گذاشتن لنز است. چند عادت ساده می تواند احتمال آسیب مکانیکی به لنز را کمتر کند.
قبل از هر بار استفاده، ظاهر لنز را بررسی کنید. لنز نرم سالم معمولا لبه ای پیوسته دارد. اگر بریدگی، شکاف یا نامنظمی مشکوک دیدید، از آن استفاده نکنید.
لنز را با قسمت نرم انگشت بردارید. هنگام خارج کردن از بسته، جالنزی یا چشم، از فشار ناخن روی لبه لنز خودداری کنید.
لنز قابل استفاده مجدد را درست نگهداری کنید. از محلول تازه و سازگار استفاده کنید و مراقب باشید لنز داخل جالنزی خشک نشود.
با لنز خشک یا آسیب دیده مدارا نکنید. شستن یک لنز پاره، بریدگی آن را ترمیم نمی کند. اگر لنز آسیب دیده است، نباید دوباره استفاده شود.
به زمان تعویض توجه کنید. دوره تعویض لنز را طبق دستور سازنده و متخصص رعایت کنید و استفاده طولانی تر را راهی برای صرفه جویی ندانید.
وسایل نگهداری را تمیز نگه دارید. جالنزی آلوده و محلول نامناسب علاوه بر ایجاد مشکلات بهداشتی، می توانند روند نگهداری صحیح لنز را مختل کنند.
اگر درباره نوع محلول و استفاده صحیح از آن مطمئن نیستید، مقاله مایع لنز چیست و چگونه باید از آن استفاده کرد؟ را مطالعه کنید.
برای بررسی یکی از محصولات موجود فروشگاه نیز می توانید صفحه مایع لنز ایزو ۱۰۰ میل ایتالیا را ببینید. این محصول برای مراقبت از لنز سازگار با دستور سازنده معرفی شده است، نه برای ریختن مستقیم داخل چشم هنگام پارگی لنز.
نکته آخر اینکه اگر لنز رنگی یا لنز طبی شما مرتب پاره می شوند، فقط برند را مقصر ندانید. نحوه برداشتن، جالنزی، شرایط نگهداری و شیوه استفاده را بررسی کنید و در صورت تکرار مشکل با متخصص چشم مشورت کنید.
اشتباهاتی که بعد از پارگی لنز چشم نباید انجام دهید
گاهی مشکل اصلی از خود پارگی شروع نمی شود، بلکه از اقدام اشتباه بعد از آن ایجاد می شود.
برای مثال، فرد احساس می کند تکه ای زیر پلک مانده و برای پیدا کردن آن چند بار با ناخن داخل چشم را لمس می کند. یا به امید خارج شدن تکه لنز، چشم را با شدت می مالد.
این کارها ممکن است تحریک و آسیب سطح چشم را بیشتر کنند.
چند اشتباه مهم را به خاطر داشته باشید:
- مالیدن یا فشار دادن چشم برای جابه جا کردن تکه لنز.
- استفاده از ناخن، موچین و ابزار غیرمخصوص روی سطح چشم.
- ریختن مستقیم محلول ضدعفونی لنز داخل چشم.
- استفاده از آب شیر به عنوان جایگزین معمول محلول استریل هنگام رسیدگی به لنز.
- ادامه استفاده از لنز پاره شده، حتی برای مدت کوتاه.
- قرار دادن لنز جدید در چشم دردناک یا قرمز.
- استفاده خودسرانه از قطره دارویی برای پنهان کردن علائم.
- نادیده گرفتن تکه گمشده لنز یا تغییر بینایی.
برای پیشگیری از اشتباهات دیگر در استفاده روزمره، مقاله ۱۰ اشتباه رایج در استفاده از لنز رنگی برای اولین بار نیز می تواند مفید باشد.
یک موقعیت آشنا؛ وقتی بعد از برداشتن لنز هنوز چیزی داخل چشم حس می کنید
تصور کنید آخر شب می خواهید لنزتان را بیرون بیاورید. لنز از چشم خارج می شود، اما وقتی آن را نگاه می کنید، می بینید گوشه کوچکی از آن جدا شده است.
جلوی آینه برمی گردید، چند بار پلک می زنید و چیزی نمی بینید. با این حال، هر بار که پلک می زنید، احساس می کنید چیزی زیر پلک دارید.
در این شرایط ممکن است دو اتفاق متفاوت رخ داده باشد: قطعه لنز هنوز زیر پلک باقی مانده یا سطح چشم هنگام پارگی و خارج کردن لنز تحریک شده است.
ظاهر چشم در آینه برای تشخیص قطعی این دو وضعیت کافی نیست.
راه درست این نیست که بارها با انگشت داخل چشم را بگردید. اگر قطعه با اقدامات ملایم و ایمن خارج نشده یا احساس جسم خارجی ادامه دارد، باید چشم توسط متخصص بررسی شود.
این مثال یک موقعیت فرضی آموزشی است، نه گزارش تجربه تایید شده یک مشتری.
نکته ای از فرایند تحقیق این مقاله: در راهنماهای معتبر بررسی شده، یک توصیه بارها تکرار می شود؛ وقتی لنز باعث درد، تغییر دید یا تحریک غیرعادی شده، ادامه استفاده و تلاش مکرر برای تحمل آن انتخاب ایمنی نیست. همچنین سالم به نظر رسیدن چشم در آینه، جای معاینه تخصصی را نمی گیرد.
جمع بندی؛ اگر لنز داخل چشم پاره شد چه کنیم؟
اگر لنز چشم پاره شده، مهم ترین کار این است که استفاده از آن را متوقف کنید و از آسیب بیشتر به چشم جلوگیری کنید.
برای لنز نرم که به راحتی قابل مشاهده و حرکت است، می توان با دست های تمیز و روش مناسب آن را آرام خارج کرد. اگر تکه کوچکی باقی مانده، شستشوی ملایم با سرم استریل مخصوص چشم یا استفاده از قطره روان کننده مناسب ممکن است به جابه جایی آن کمک کند.
اما اگر قطعه ای از لنز پیدا نمی شود، خارج کردن آن سخت است یا احساس جسم خارجی ادامه دارد، لازم است در همان روز معاینه شوید. درد شدید، قرمزی قابل توجه، حساسیت به نور و کاهش دید نیز نیازمند ارزیابی فوری هستند.
و مهم تر از همه، لنز پاره شده را هرگز دوباره داخل چشم نگذارید.
چه از لنز رنگی استفاده می کنید، چه لنز طبی یا لنز طبی رنگی، اصل مراقبت یکسان است. بعد از اطمینان از سلامت چشم و مناسب بودن استفاده مجدد از لنز، می توانید برای انتخاب گزینه های جایگزین، مشخصات لنز رنگی، لنز طبی و لنز طبی رنگی را در روشالنز بررسی کنید.
هدف فقط انتخاب یک لنز جدید نیست؛ مهم این است که بدانید چطور از چشم خود مراقبت کنید و چه زمانی باید به جای تلاش در خانه، کمک تخصصی بگیرید.
سوالات متداول
اگر لنز چشم هنگام باز کردن بسته پاره شده باشد، می توان از آن استفاده کرد؟
خیر. حتی اگر لنز هنوز داخل چشم قرار نگرفته باشد، وجود بریدگی یا آسیب در لبه آن دلیل کافی برای استفاده نکردن است. بهتر است از لنز آسیب دیده عکس بگیرید و برای بررسی شرایط تعویض، با فروشنده تماس بگیرید.
اگر چشمم بعد از پارگی لنز درد ندارد، می توانم رانندگی کنم؟
اگر بینایی شما بدون لنز کافی نیست یا دیدتان تغییر کرده، رانندگی نکنید. نبود درد به معنی طبیعی بودن کیفیت دید نیست. در صورت احتمال باقی ماندن قطعه لنز نیز ابتدا باید وضعیت چشم بررسی شود.
اگر لنز داخل چشم کودک پاره شود، چه کار کنیم؟
از فشار دادن چشم یا تلاش اجباری برای خارج کردن تکه لنز خودداری کنید. اگر کودک همکاری نمی کند یا درد، قرمزی و ناراحتی دارد، برای معاینه فوری به چشم پزشک مراجعه کنید.
منابع معتبر و مستندات علمی مقاله
برای تهیه این مقاله، اطلاعات مربوط به علائم پارگی لنز، روش های ایمن خارج کردن لنز آسیب دیده، احتمال خراش قرنیه و اقدامات ضروری پس از پارگی، با استفاده از راهنماهای معتبر چشم پزشکی و منابع تخصصی سلامت چشم بررسی شده است.
هدف از استفاده از این منابع، ارائه اطلاعات دقیق و قابل اعتماد برای افرادی است که از لنز رنگی، لنز طبی یا لنز طبی رنگی استفاده می کنند.
منابع تخصصی استفاده شده
- سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA): بررسی خطرات استفاده از لنز تماسی، علائم تحریک و عفونت چشم و شرایطی که نیاز به توقف استفاده از لنز و مراجعه به متخصص دارند.
- مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری های آمریکا (CDC): اطلاعات درباره عفونت های مرتبط با لنز، علائم هشدار التهاب قرنیه و اصول پیشگیری از مشکلات چشمی.
- آکادمی چشم پزشکی آمریکا (AAO): توضیحات تخصصی درباره جابه جایی لنز زیر پلک، احتمال گیر کردن لنز در چشم و محدودیت حرکت آن به پشت کره چشم.
- راهنمای محلول های نگهداری لنز FDA: اصول استفاده صحیح از محصولات مراقبت از لنز و خطرات استفاده نادرست از محلول های شستشو و ضدعفونی.
- راهنمای ایمنی محلول پراکسید هیدروژن FDA: نکات مهم درباره محلول های پراکسیدی و خطر تماس مستقیم محلول خنثی نشده با چشم.
تاریخ بررسی و اعتبار اطلاعات
آخرین تاریخ بررسی منابع: ۲۱ مهر ۱۴۰۵ (۱۳ اکتبر ۲۰۲۶)
محتوای این مقاله با هدف افزایش آگاهی درباره پارگی لنز چشم و مراقبت صحیح از لنزهای تماسی تهیه شده است. اطلاعات ارائه شده جنبه آموزشی دارند و جایگزین معاینه، تشخیص یا درمان توسط چشم پزشک نیستند.
اگر پس از پاره شدن لنز چشم، درد چشم، قرمزی غیرعادی، حساسیت به نور، کاهش بینایی یا احتمال باقی ماندن تکه لنز در چشم وجود دارد، مراجعه سریع به چشم پزشک ضروری است.